Financiële ademruimte speelt cruciale rol in ondersteunen jongeren in kwetsbare positie

In twee complementaire onderzoeken - publicatie ‘Rust in het Hoofd’ (2023), en ‘Keuzes maken voor mezelf’ (2025) – heeft  DRIFT / Erasmus Universiteit Rotterdam het effect gemeten van het Bouwdepot. Dit deden ze bij 61 jongeren tussen de 18 en 21 jaar die een jaar lang deelnamen aan het Bouwdepot in de gemeente Eindhoven. Het blijkt dat de methode niet alleen op de korte termijn, maar ook op de lange termijn gunstige impact heeft op de jongeren, hun omgeving en begeleiding. Maar ook op de gemeente en de maatschappij. Dit wordt aangetoond in een maatschappelijke kosten-batenanalyse, opgesteld door beleidsadviserend onderzoeksbureau Cebeon: een gemeente kan de initiële investering in circa drie jaar terugverdienen.

 

Dit zijn de meest in het oog springende resultaten uit de onderzoeken van DRIFT: 

●      Financiële stabiliteit: 56,5% van de deelnemers had na afloop van het Bouwdepot geen schulden meer, ten opzichte van 30,4% bij de start.

●      Zelfstandigheid: 82,6% van de deelnemers woont nu zelfstandig, vergeleken met 60,9% bij aanvang.

●      Toename in arbeidsparticipatie: 30,4% van de deelnemers werkt nu fulltime, tegenover slechts 8,7% bij de start.

●      Vertrouwen in de toekomst. 50% van de deelnemers geeft aan meer vertrouwen in de toekomst te hebben door het Bouwdepot, 81% heeft dankzij het Bouwdepot meer motivatie om stappen te zetten.

●      Waardering van de jongeren. Op een schaal van 1 tot 10 geven de deelnemers het Bouwdepot een 9.3

 

Jongeren geven daarnaast aan meer ruimte te ervaren voor persoonlijke ontwikkeling: ‘Het is best veel als je 18 jaar bent en zelfstandig bent en de huur moet betalen. Het Bouwdepot maakt het lichter.’  

Door het Bouwdepot raakte een deelnemer bijvoorbeeld gemotiveerd om iets op te bouwen. ‘Zonder het Bouwdepot kun je wel werken, maar niet ook nog een studie of hobby doen.’ 

Een andere deelnemer stelt: ‘Het was een mooi jaar. Ik heb psychologische hulp gezocht, mijn kamer ingericht, een laptop voor school gekocht en gespaard. Dat heb ik later ingezet voor het laatste jaar van mijn studie. Het heeft mijn leven doen opbouwen.’

'Het Bouwdepot geeft jongeren eindelijk even wat ademruimte, een kans om uit de overlevingsstand te komen. En vaak een eerste moment om na te denken en actief te gaan bouwen aan een toekomst.' zegt Peter Kwint van stichting het Bouwdepot. 'En het werkt! Neem de financiële stress van jongeren weg en ze nemen betere besluiten.'

Marleen van der Kolk, oprichter en directeur van het Bouwdepot benadrukt dat het een win-win-situatie is: ‘Jongeren in een kwetsbare positie krijgen ademruimte en de kans om hun leven op orde te brengen en te werken aan perspectief. Hulpverleners werken veel effectiever omdat de bestaanszekerheid geregeld is. Gemeenten hebben eindelijk aansluiting met deze aanpak bij een groep jongeren die anders uit beeld zijn. En het is ook nog eens kosteneffectiever.’

Afgelopen week bleek uit cijfers van het CBS dat een groeiend aantal Nederlandse jongeren zonder baan of opleiding zit en dat het aantal jongeren in de bijstand groeit. Ongeveer 350.000 Nederlandse jongeren bevinden zich in een kwetsbare positie. Dit is niet alleen een probleem voor de jongeren maar ook een groot maatschappelijk probleem. Denk aan oplopende problematische schulden, meer jongeren die bijstand aanvragen en een nog grotere druk op de jeugdzorg.

Hoewel het Bouwdepot aantoonbaar positieve effecten heeft op de jongeren, hun omgeving en de maatschappij, blijft structurele inbedding binnen het gemeentelijk en nationaal beleid een uitdaging. Het onderzoek benadrukt de noodzaak van een systeemtransitie: van controle en wantrouwen naar vertrouwen en bestaanszekerheid. Stichting het Bouwdepot roept Tweede Kamerleden op bij de herziening van de participatiewet vertrouwen centraal te stellen en ruimte te geven voor interventies zoals het Bouwdepot, zodat ze meer jongeren een nieuwe start kunnen bieden.

 

Steeds meer gemeenten gaan aan de slag met de Bouwdepot aanpak. Eindhoven, Amersfoort, Arnhem, Den Bosch, Leiden, Delft, de Rijnstreek gemeenten, Groningen, Stichtse Vecht en Hilversum investeren in jongeren in kwetsbare positie met behulp van de interventie. De methode kan nog meer jongeren in Nederland helpen. Hiervoor is wel een aanpassing nodig in het landelijke beleid.