17 november 2025
WC-ranglijst provincie Utrecht: Amersfoort aan kop, Zeist hekkensluiter
Nieuwe WC Wijzer-app brengt 8.000 wc’s in Nederlandse gemeenten in beeld
PERSBERICHT Onder embargo tot woensdag 19 november 6.00 uur
Amersfoort is de wc-vriendelijkste gemeente in de provincie Utrecht gevolgd door Bunschoten en Rhenen, terwijl Zeist onderaan staat. Amersfoort is ook landelijk de nummer één. Provincie Utrecht staat op plek zeven van de twaalf provincies met een 3,2. Dat blijkt uit onderzoek van MDL Fonds onder 342 gemeenten op Wereld Toilet Dag (19 november). Op deze dag lanceert MDL Fonds ook de WC Wijzer, een slimme app waarmee iedereen snel een geschikte wc buitenshuis kan vinden. “Dit kan het isolement van veel mensen doorbreken en voorziet in een grote behoefte”, aldus MDL Fonds-directeur Mariël Croon.
Nieuwe WC Wijzer helpt iedereen een toilet te vinden
De MDL Fonds WC Wijzer brengt meer dan 8.000 openbare en opengestelde wc’s in alle Nederlandse gemeenten in kaart. De app biedt routebeschrijvingen naar de dichtstbijzijnde wc’s, handige zoekfilters en zorgvuldig gecontroleerde informatie over bijvoorbeeld openingstijden en toegankelijkheid. Behalve openbare wc's bevat de WC Wijzer ook opengestelde wc’s bij winkels, horeca en overheidsgebouwen.
Nederlandse gemeenten schieten ernstig tekort in het aanbod van openbare wc’s. Bijna één op de vier mensen blijft regelmatig thuis, uit angst dat ze buitenshuis niet op tijd een wc kunnen vinden (bron: AnalitiQs/Highberg, 2025).
Mariël Croon: “Het tekort aan wc’s in de openbare omgeving is niet alleen ongemakkelijk. Het beperkt de bewegingsvrijheid, kan sociale uitsluiting veroorzaken en vergroot gezondheidsrisico’s. Iedereen moet met een gerust hart de deur uit kunnen, zonder zich zorgen te hoeven maken over waar een wc is. Onze WC Wijzer voorziet in die behoefte. Of je nu wel of geen MDL-patiënt bent.”
Ook gemeenten hebben baat bij toiletvriendelijkheid
Goede toiletvoorzieningen brengen veel voordelen met zich mee voor gemeenten: ze bevorderen inclusiviteit en sociale toegankelijkheid. Ze verhogen de gastvrijheid voor toeristen en bezoekers en verminderen wildplassen en wildpoepen. Bovendien zorgen ze voor meer omzet bij lokale ondernemers en dragen ze bij aan een hogere levenskwaliteit en minder sociaal isolement.
Ranglijst van wc-vriendelijkheid
MDL Fonds publiceert daarom al jaren een ranglijst om aandacht te vragen voor het wc-probleem. Dit jaar is de lijst vernieuwd. Kwaliteit en toegankelijkheid van toiletten krijgen extra gewicht en zijn er nieuwe gegevens zoals het aantal wc’s per km² en extra locaties in bibliotheken en musea opgenomen. Ook gemeentelijk beleid, zoals structurele inzet voor meer opengestelde wc’s, telt mee. Op basis van deze criteria voeren Amersfoort (UT), Hattem (GL) en Terschelling (FR) de landelijke lijst aan; Baarle-Nassau (NB), Rozendaal (GL) en Voerendaal (LB) staan onderaan. Bij de provincies is Friesland de beste en staat Flevoland onderaan.
Top en flop 5 gemeenten in Utrecht
Hieronder de vijf gemeenten met de hoogste en laagste scores op wc-vriendelijkheid in [provincie]. Deze ranglijst is gebaseerd op de criteria kwaliteit en beschikbaarheid van openbare en opengestelde wc's. Ook beleid telt mee. Kwaliteit gaat over toegankelijkheid en voorzieningen zoals verschoontafels en Eurosleutel; beschikbaarheid meet het aantal wc's per oppervlakte per inwoner en beleid omvat gemeentelijke inzet voor openstelling.
Toelichting op de tabel
- Amersfoort heeft ambitieuze plannen en wil nog vijf openbare wc's openen, naast de structurele aandacht die de gemeente al heeft voor openstelling van wc's.
- Bunschoten kent een hoge toiletdichtheid en een hoog percentage openbare wc's.
- In Soest willen ondernemers en de gemeenteraad graag een openbaar toilet in de centrale winkelstraat.
- Het coalitieakkoord van Utrecht besteedt aandacht aan wc's, maar de laatste acties dateren van voor deze raadsperiode. Volgend jaar worden er wel twee natuurtoiletten geopend bij Amelisweerd/Rhijnauwen.
- Ondanks een lange positie op de ranglijst wil de gemeente van Nieuwegein niet investeren in openbare wc's.
- In de Flop-5 zijn niet alleen weinig wc’s te vinden, ze zijn ook nog nergens openbaar en voor minder dan een derde rolstoeltoegankelijk of openbaar. Deze gemeenten hebben ook geen beleid om daar verandering in te brengen.
Samen werken aan een wc-vriendelijk Nederland
MDL Fonds werkt graag samen met gemeenten en andere partijen om nog meer wc’s vindbaar te maken. “De WC Wijzer is meer dan een wegwijzer; het is een gezamenlijke missie om Nederland eindelijk wc-vriendelijk te maken. We kijken hierbij naar het buitenland, zoals Frankrijk en Duitsland, waar dit veel beter geregeld is. Samen met gemeenten, maar ook bedrijven én gebruikers willen we hetzelfde niveau in Nederland bereiken”, aldus Mariël Croon. “Meld je bij ons aan via
www.mdlfonds.nl/wcwijzer.”
Over MDL Fonds
Ieder jaar zoeken maar liefst vier miljoen Nederlanders medische hulp voor aandoeningen aan maag, darm, lever, slokdarm, galwegen of alvleesklier. MDL-ziekten kunnen zowel levensbedreigend als chronisch zijn, en vaak hebben ze grote impact op het dagelijks leven. MDL Fonds maakt zich sterk voor een gezonde buik voor iedereen.
Noot voor de redactie:
- Kijk voor de volledige ranglijst voor uw verspreidingsgebied in bijgaand Excel-document. Hierin staat ook de landelijke ranglijst en die per provincie. Op de eerste tab staat een uitgebreidere uitleg en verantwoording van de puntentelling.
- Voor meer informatie over de MDL Fonds WC Wijzer en downloadpagina: https://www.mdlfonds.nl/wcwijzer/
- Voor mediagerelateerde vragen of patiëntverhalen kunt u contact opnemen met Aart Zeeman, 06-533333662.
